Sıkça sorulan sorular
188 soru. Hepsi sahada gerçekten sorulan sorular; cevaplar imalat ve montaj pratiğinden yazıldı. Fiyat sorusuna rakamla cevap vermiyoruz — fiyatı belirleyen başlıkları açıklıyoruz, çünkü ölçü ve koşullar görülmeden söylenen rakam sonradan değişiyor.
01Sorular
Genel
Fiyatı belirleyen altı şey var: açıklık ölçüsü, açılım tipi (sürgülü, konsol sürgülü, çift kanat), dolgu tercihi (lamel, kompozit, perfore, ferforje), yüzey işlemi, otomasyon olup olmadığı ve montaj koşulları. Aynı genişlikteki iki kapı, dolgusu ve otomasyonu farklı olduğu için birbirinden belirgin biçimde ayrışabilir. Bu yüzden ölçü ve konum bilgisi olmadan fiyat söylemiyoruz — WhatsApp'tan yaklaşık ölçünüzü gönderin, teklifi ona göre hazırlayalım.
Evet. Her motorun üzerinde mekanik kurtarma anahtarı bulunur; anahtarla motor serbest bırakılır ve kapı elle itilir. Kesintinin sık yaşandığı konumlarda akülü yedekleme de eklenebilir, bu durumda kapı kesinti boyunca sınırlı sayıda çevrim yapmaya devam eder. Yaya kapısında ise elektrikli kilit ne olursa olsun mekanik silindirle birlikte kurulur; yalnızca elektrikle açılan bir giriş kapısı, kesinti anında sizi dışarıda bırakır.
İlk konuşma için kabaca bir ölçü yeterli — iki kolon arasını metreyle ölçüp yazmanız teklifin çerçevesini çizmemize yetiyor. Ancak imalata esas ölçü her zaman bizim tarafımızdan yerinde alınır. Duvarların şakulü, zemindeki kot farkı, giriş eğimi ve kolonların gerçek durumu ancak sahada görülür; bunlar kâğıt üzerindeki ölçüyle hemen hemen hiçbir zaman birebir aynı çıkmaz.
Çoğu durumda evet. Belirleyici olan kapının ağırlığı, menteşe ve ray durumu ile kapının hâlâ rahat hareket edip etmediğidir. Elle iterken zorlanan bir kapı motorla da zorlanır; motor bu durumda sorunu çözmez, sadece yükü kendi üstüne alır ve ömrü kısalır. Bu yüzden önce kapının mekanik durumunu kontrol ediyor, gerekiyorsa ray veya menteşe bakımını motor montajından önce yapıyoruz.
Üretimin tamamı Arnavutköy'deki kendi atölyemizde yapılıyor; sevkiyat ve montaj Türkiye geneline. İstanbul içinde keşif ve montaj standart süreç — Arnavutköy, Başakşehir, Hadımköy, Eyüpsultan (Göktürk, Kemerburgaz), Sarıyer (Zekeriyaköy), Çatalca, Büyükçekmece, Silivri, Beylikdüzü ve Esenyurt hattında haftanın her günü işimiz oluyor. Diğer illerde nakliye ve montaj ekibinin planlanması gerektiği için süreci projeye göre kuruyoruz; nereye olduğunu yazın, o il için nasıl ilerlediğimizi anlatalım.
02Sorular
Villa Araç Giriş Kapıları
Altı başlık belirleyici: açıklık ölçüsü, açılım tipi, dolgu tercihi, yüzey işlemi, otomasyon olup olmadığı ve montaj koşulları. Bu yüzden ölçü ve konum bilgisi olmadan fiyat söylemiyoruz. İki kolon arasını ölçüp WhatsApp'tan gönderirseniz teklifi ona göre hazırlarız.
Kapının önündeki ve yanındaki boş alan karar verir. Kapı önünde kanat yayı için yeriniz varsa ve klasik bir görünüm istiyorsanız çift kanat; sokak darsa, giriş rampalıysa veya kapı önüne araç park ediliyorsa sürgülü doğru seçimdir. Zeminde eşik istemiyorsanız konsol sürgülü öne geçer.
İlk teklif için kaba ölçü yeterli. İmalata esas ölçüyü her zaman biz yerinde alıyoruz; duvar şakulü, kot farkı ve kolon durumu ancak sahada görülür ve bunlar kâğıt üzerindeki ölçüyle hemen hemen hiç örtüşmez.
Süre modelin karmaşıklığına, yüzey işlemine ve o anki atölye yoğunluğuna göre değişir. Keşiften sonra size net bir tarih veriyoruz; onay öncesinde tahmini bir süre söylemeyi doğru bulmuyoruz çünkü ölçü alınmadan verilen süre çoğu zaman tutmuyor.
Çoğu durumda evet. Belirleyici olan kapının ağırlığı, ray ve menteşe durumu ile kapının elle rahat hareket edip etmediğidir. Elle iterken zorlanan bir kapı motorla da zorlanır; motor sorunu çözmez, yükü üstlenir ve ömrü kısalır. Önce mekanik durumu kontrol ediyoruz.
Şart değil, ama aynı anda yaptırıldığında aynı profil kesiti, aynı dolgu aralığı ve aynı boya partisi kullanılabiliyor. Sonradan eklenen bir yaya kapısında aynı RAL kodu kullanılsa bile parti farkından kaynaklanan ton ayrışması olabiliyor.
Çıkarabilir. Kapalı dolgu, aynı boydaki açık dolguya göre çok daha fazla rüzgâr yükü taşır; bu yük menteşeleri, tekerlekleri ve motoru doğrudan zorlar. Lodosa açık konumlarda ya dolgu aralıklı yapılır ya da taşıyıcı kesit buna göre büyütülür.
Antrasit gri ve koyu tonlar, beyaz ve açık tonlara göre toz ve su lekesini belirgin biçimde az gösterir. Yol kenarındaki girişlerde bu fark yıl içinde hissedilir hâle geliyor.
03Sorular
Villa Yaya Giriş Kapıları
Zorunlu değil ama aynı anda üretildiğinde aynı profil kesiti, aynı dolgu aralığı ve aynı boya partisi kullanılabiliyor. Sonradan eklenen kapıda aynı RAL kodu kullanılsa bile parti farkından kaynaklanan ton ayrışması görülebiliyor.
Yaya yolunun genişliği ve kapı önündeki kot farkı belirler. Dar kaldırımda dışarı açılan kapı yayayı engeller; bahçe tarafı eğimliyse içeri açılan kapı zemine sürtebilir. Keşifte ikisini birlikte değerlendiriyoruz.
Mekanik silindir her kurulumda korunur; kesintide kapıyı anahtarla açarsınız. Yalnızca elektrikli açmaya bırakılmış bir giriş kapısını doğru bulmuyoruz.
Ayarlanabilir menteşelerde bu yerinde düzeltilir; kapıyı sökmek gerekmez. Sürtme genellikle duvarın oturmasından veya zeminin kabarmasından kaynaklanır, kapının kendisinden değil.
Çoğu durumda evet, ancak kasa kanallı imal edilmediyse kablo ya dışarıdan kanalla çekilir ya da kasa delinir. İkisi de görüntüyü ve sızdırmazlığı etkiler; bu yüzden imalat aşamasında planlanmasını öneriyoruz.
Teknik olarak mümkün ama önermiyoruz. Kanat üzerindeki ilaveler her açılıp kapanmada titreşim alır ve zamanla gevşer. Kasaya veya yan duvara monte edildiğinde bu sorun yaşanmaz.
Kapı kapatıcı (hidrolik kol) bunu sağlar ve kapanma hızı ayarlanabilir. Kasa üstünde takviye gerektirdiği için imalat aşamasında belirtilmesi en doğrusu.
04Sorular
Otomatik Villa Kapıları
Evet. Her motorun üzerinde mekanik kurtarma anahtarı bulunur; anahtarla motor serbest bırakılır ve kapı elle itilir. Kesintinin sık yaşandığı konumlarda akülü yedekleme de eklenebilir; bu durumda kapı kesinti boyunca sınırlı sayıda çevrim yapmaya devam eder.
Çoğu durumda evet. Karar üç şeye bakılarak veriliyor: kanadın ağırlığı, ray ve menteşenin durumu, bir de kapının elle itildiğinde takılıp takılmadığı. Elle zorlanan bir kapı motorla da zorlanır; önce mekanik bakımı yapıyor, gerekiyorsa ray veya tekerlek değişimini öneriyoruz.
Bizim için şart. Fotosel, kapanma yönünde bir engel algıladığında hareketi durduran tek donanımdır. Çocuk, evcil hayvan veya araç geçen bir girişte fotoselsiz kurulum yapmıyoruz — bu bir fiyat kalemi değil, güvenlik gereği.
Wi-Fi modülü eklendiğinde evet. Kapı telefondan açılır, her açılış kayıt altına alınır ve birden çok kullanıcıya ayrı yetki verilebilir. Modülün çalışması için kapının bulunduğu noktada sağlam bir ağ bağlantısı gerekir.
Kayıp kumanda alıcıdan tek tek silinebilir; tüm sistemi sıfırlamak gerekmez. Bu özelliğin bulunmadığı ucuz alıcılarda her kayıpta bütün kumandaların yeniden tanımlanması gerekir, bu yüzden kurulumda buna dikkat ediyoruz.
Süre kapı ağırlığına, açıklık genişliğine ve motor sınıfına göre değişir. Hızı artırmak her zaman iyi değildir: hızlı kapanan ağır bir kapı güvenlik riskini artırır. Kuvvet ve hız ayarlarını kapıya göre kalibre ediyoruz.
Evet, temel kullanım senaryosu bu. Kumanda menzili kapıya yaklaşırken açmaya yetecek şekilde ayarlanır; istenirse araç içi sabit kumanda da tanımlanabilir.
05Sorular
Duvar Üstü Korkuluk
Çoğu durumda korkuluk. Duvarı yükseltmek hem maliyetli hem de yeni bir statik iştir; ayrıca bahçeyi kuyuya çevirir. Korkuluk aynı güvenlik yüksekliğini metalin hafifliğiyle sağlar ve görüşü tamamen kapatmadan çözer.
Duvar yüksekliği ile korkuluk yüksekliğinin toplamı belirleyicidir; tek başına korkuluk ölçüsü bir şey söylemez. Site yönetimi kuralları veya imar sınırlaması varsa bunları da keşifte birlikte değerlendiriyoruz.
Açılı yerleştirilen yatay lamel tam bu iş için kullanılır: dışarıdan bakan göz lamel yüzeyini görür, içeriden dışarı bakış açık kalır. Bahçeye ulaşan ışık ve hava akımı da kapalı panele göre çok daha az etkilenir.
Keşifte duvarın üst harcına ve yapısına bakıyoruz. Yığma ve zayıf harçlı duvarlarda önce o bölgenin sağlamlaştırılmasını, gerekirse hatıl atılmasını öneriyoruz. Bu adım atlanırsa ilk sert lodosta ankraj noktası çatlar.
Aynı dolgu tipi, aynı aralık ölçüsü ve aynı boya partisi. Kapı ve korkuluk aynı anda üretildiğinde bu üçü garanti edilebiliyor; sonradan eklenen korkulukta aynı RAL kodunda bile parti farkı görülebiliyor.
İki yaklaşım var: korkuluk eğimi takip eder (dikmeler dik, dolgu eğimli) ya da kademeli iner (her pano yatay, panolar basamak yapar). Klasik dolgularda kademeli iniş, modern lamelli hatlarda eğim takibi daha iyi durur.
Evet, ancak yük koşulları farklıdır. Balkon ve terasta korkuluk yalnızca sınır değil düşmeye karşı bariyerdir; bu nedenle dikme aralığı, dolgu açıklığı ve ankraj seçimi bahçe duvarına göre daha sıkı belirlenir. Kullanım amacını keşifte netleştiriyoruz.
Doğru uygulandığında hayır. Ankraj delikleri kimyasal dübelle doldurulur ve her dikme tabanı yerinde sızdırmazlıkla kapatılır. Zarar, sızdırmazlığın atlandığı işlerde çıkar: su delikten duvara sızar, kışın donar ve duvarı çatlatır.
Kapalı panel, aynı boydaki çubuk dolguya göre kat kat fazla rüzgâr yükü taşır. Lodosa açık, yüksek konumlarda ya dolgu aralıklı yapılır ya da dikme aralığı daraltılıp ankraj güçlendirilir. Bu hesap yapılmadan kapalı panel önermiyoruz.
06Sorular
Ferforje
Ferforje, demirin ısıtılıp dövülerek şekillendirilmesidir; her parça elde biçimlenir. Döküm ise erimiş metalin kalıba dökülmesidir ve aynı motif her işte birebir tekrar eder. Döküm daha ucuzdur, ferforje daha canlı ve özgün bir yüzey verir.
Genellikle hayır. Ferforje, taş kaplamalı, kemerli ve klasik hatlı cephelerde mimariyle aynı dili konuşur. Düz hatlı modern bir cephede dövme motif yabancı durur; orada lamelli veya perfore dolgulu bir çözüm daha doğrudur.
Yüzey hazırlığı atlanırsa evet. Dövme demirin girintili yüzeyi boya öncesi tam temizlenmezse korozyon o ceplerden başlar ve yıllarca görünmez. Kumlama + astar + boya sırası uygulandığında ve dış mekânda galvaniz eklendiğinde ömür belirgin biçimde uzar.
Sabit demir kaçış yolunu kapatabilir. Yatak odası pencerelerinde en az bir kanadın içeriden açılabilir olmasını öneriyoruz. Bu detay imalat aşamasında planlanmalı, sonradan eklenmesi zordur.
Evet. Mevcut motiflerden seçebileceğiniz gibi, cephenizdeki bir detayın tekrarından yeni bir motif de çıkarılabilir. Motif seçildikten sonra hat boyuna göre dağılımı hesaplanır ve şablonu çıkarılır.
Evet. Açık dövme dolgunun arkasına sac veya lamine cam eklenerek mahremiyet sağlanır. Bu durumda kanat ağırlaşacağı için menteşe sayısı ve kasa takviyesi yeniden değerlendirilir.
Bulunur. İş bittikten sonra motif şablonlarını saklıyoruz; ekleme gerektiğinde aynı şablondan devam edilir. Kalıp parçayla yapılan işlerde ise üretici modeli bıraktığında aynı motifi bulmak çoğu zaman mümkün olmuyor.
Evet. Parçalar kaynakla birleştirildiği için deforme olan motif sökülüp yenisi dövülerek yerine konabilir; tüm panonun değişmesi gerekmez. Tamir sonrası o bölgenin yeniden astarlanıp boyanması gerekir.
Düz boyaya göre biraz daha fazla dikkat ister, çünkü rötuşta ton tutturmak zordur. Yıllık yıkama ve darbe noktalarının erken rötuşlanmasıyla uzun yıllar sorunsuz kullanılır.
07Sorular
Otomatik Kepenk
Evet. Manuel kurtarma zinciri veya makarası her kurulumda standarttır; kepengi elle indirip kaldırırsınız. Bu parçanın yılda bir denenmesini öneriyoruz, çünkü kesinti anında ilk kez denenmesi çoğu zaman geç kalınmış oluyor.
Kullanım yeri belirler. Cadde mağazası gibi yalıtımın önemli olduğu yerlerde poliüretan dolgulu alüminyum; araç veya forklift giren garaj, depo ve atölye girişlerinde dolu çelik lamel doğru tercihtir. Çelik ağırdır ve daha güçlü motor ister.
Delikli (perfore) lamel bunun için kullanılır; kepenk kapalıyken içerisi seçilir ve vitrin aydınlatması gece boyunca görünür kalır. Yüksek değerli ürünlerde alt bölümü dolu, üst bölümü delikli olacak şekilde karma yapılmasını öneriyoruz.
Lamel ve kızak durumu iyiyse çoğu durumda mümkün. Ancak elle çevirirken zorlanan, lameli eğilmiş veya kızaktan çıkmış bir kepenkte önce mekanik onarım gerekir; motor bu sorunları çözmez, yükü üstlenir.
Boru motorlu sistemler zincirli sistemlere göre belirgin biçimde sessizdir. Sesin büyük kısmı motordan değil, kirlenmiş veya kuru kızaktan gelir; düzenli kızak bakımı yapıldığında çalışma sesi düşük kalır.
Lento yüksekliği yetersizse kepenk kutusu dışarıya alınır; rulo cephede görünen bir kutu içinde kalır. Diğer seçenek açıklık yüksekliğini düşürmektir, ancak bu genellikle tercih edilmez.
Araç veya yaya geçişi olan girişlerde öneriyoruz. Alt lamel emniyet fitiliyle birlikte kullanıldığında kapanma sırasında oluşabilecek sıkışma riski belirgin biçimde azalır.
08Sorular
Sundurma ve Pergola
Sundurma yağmur ve güneşten korumak için üstü kapalı yapılır; pergola daha çok gölgeleme ve mekân tanımlama amacı taşır ve üstü tamamen kapalı olmayabilir. Pergolanın üstü kapatıldığında yapı teknik olarak sundurmaya dönüşür ve taşıyıcı kesiti buna göre büyür.
Kullanıma göre değişir. Polikarbonat ışığı geçirir ve altını karanlıklaştırmaz; membran geniş açıklıkları kolonsuz geçer ve hafiftir; sandviç panel yaz sıcağını en iyi kesen seçenektir; cam ise alanı dört mevsim kullanılabilir hâle getirir.
Havalandırma planlanmazsa olur. Açılır kanat veya tepe penceresi baştan tasarlanmalıdır; sonradan eklenmesi zordur. Güneye tam açık, gölgesiz cephelerde ayrıca gölgeleme çözümü öneriyoruz.
Uygulamanın büyüklüğüne, kapalı alan oluşturup oluşturmadığına ve bulunduğunuz belediyenin kurallarına göre değişir. Bu konuda kesin bilgi veremeyiz; keşif öncesi belediyenizden teyit almanızı öneriyoruz.
Doğru planlanırsa olmaz. Keşifte aracın kapı açılımını ve manevra alanını ölçüyor, kolon yerleşimini buna göre belirliyoruz. Gerekirse konsol çözümle kolon sayısını azaltıyoruz.
Duvarın yapısına bağlı. Betonarme ve dolu tuğla duvarlar ankraj yükünü taşır; gaz beton taşımaz. Keşifte bunu kontrol ediyor, gerekirse ayrı kolon inmesini öneriyoruz.
Taşıyıcı baştan buna göre kurulduysa evet. Açık lamelli bir pergola kapatıldığında rüzgâr ve kar yükü belirgin biçimde artar; kesit buna göre seçilmediyse yapı zorlanır. İleride kapatma ihtimaliniz varsa bunu keşifte söyleyin, taşıyıcıyı ona göre hesaplayalım.
Hesaplanmazsa olur. Bölgenin kar yükü kesit seçiminde belirleyicidir; özellikle membran ve ince polikarbonat örtülerde taşıyıcının buna göre kurulması gerekir. Bu hesabı yapmadan iş almıyoruz.
09Sorular
Bina Giriş Kapıları
Hayır, farklı iş kolları. Çelik kapı, gövdesi ve donanımı büyük ölçüde standartlaşmış, belirli ölçülerde üretilen bir üründür. Bina giriş kapısı ise boşluğa göre özel ölçü imal edilir; yanındaki panel, üstündeki vasistas ve çevresindeki portalla birlikte çizilir. Girişiniz standart bir boşluksa ve sade bir çözüm arıyorsanız çelik kapı sayfamıza da bakabilirsiniz.
Sarkma neredeyse her zaman iki sebepten olur: kanat ağırlığına göre yetersiz menteşe ve kasanın duvara yeterince ankrajlanmamış olması. Biz menteşe sayısını ve tipini kanat ağırlığı ile genişliğine göre seçiyor, geniş kanatlarda kasayı takviyeli imal ediyoruz. Menteşeler ayarlanabilir; ilk yılın sonunda bir kontrol, ömür boyu sorunsuz çalışması için genellikle yeterli oluyor.
Doğru cam seçilirse evet. Dış kapıda lamine veya temperli cam kullanılır: lamine kırıldığında ara filmde tutunur ve dağılmaz, temperli ise küçük ve keskin olmayan parçalara ayrılır. Düz cam kesinlikle kullanılmaz. Cam alanının büyüklüğü ayrıca kanat ağırlığını artırdığı için menteşe hesabına giriyor.
Evet ve bunu baştan planlamak gerekiyor. Kablo geçişleri kanat ve kasa imal edilirken bırakılıyor; sonradan çekilen kablo ya dışarıdan görünüyor ya da kanadın hareketli kısmından geçmek zorunda kalıp zamanla kopuyor. Hangi cihazları kullanacağınızı keşifte söyleyin, güzergâhı ona göre bırakalım.
Takılabilir; apartman ve site girişlerinde yaygın. Şartımız şu: elektrikli kilit her zaman mekanik bir silindirle birlikte kurulur. Yalnızca elektrikle açılan bir giriş kapısı, kesinti anında sizi dışarıda bırakır. Elektrik hazırlığı ve buton/interkom bağlantısı imalatta planlanır.
Evet, sık yaptığımız bir iş. Eski kapı ve kasa sökülür, boşluk ölçülür, yeni kapı o ölçüye göre imal edilir. Sökme sırasında duvarda hasar oluşabileceği için onarım ihtiyacını keşifte değerlendiriyoruz. Eski kasayı bırakıp üstüne montaj yapmayı önermiyoruz — ölçü ve yalıtım orada kaybediliyor.
Evet. Elektrostatik toz boya RAL kartelasındaki renklerde uygulanıyor; ahşap görünümlü kaplamalı seçenekler de var. Cepheyle uyum için genellikle mevcut doğrama rengini veya bir ton koyusunu öneriyoruz. Renk ömrü etkilemiyor; ömrü belirleyen şey kumlama ve astarın atlanmamış olması.
Süreyi ölçü sonrası çizim–onay, atölye imalatı ve yüzey işlemi belirliyor; montaj bunlara göre kısa. Portal ve saçak gibi çevre detayları da kapsamdaysa süre uzuyor. Kesin süreyi kapsam çıktıktan sonra teklifle birlikte veriyoruz.
10Sorular
Çelik Kapı
Beklentinize bağlı. Girişte sade, dayanıklı ve ekonomik bir çözüm arıyorsanız ve boşluk standart bir dikdörtgense çelik kapı doğru seçim. Yanında sabit panel, üstünde vasistas, çevresinde kaplamalı portal veya cepheyle bütünleşen bir kompozisyon istiyorsanız o iş bina giriş kapısı kapsamına giriyor. İkisi farklı iş kolu; hangisine girdiğinizi keşifte netleştiriyoruz.
Ediyor. Tek noktadan kilitlenen bir kanat, zorlandığında kilit hizasından değil üst ve alt köşelerinden açılır — kanat esner ve kasadan kurtulur. Çok noktadan kilitleme kanadı üç noktadan kasaya bağladığı için bu esnemeyi engeller. Güvenliği belirleyen şey sacın kalınlığından çok bu detaydır.
Evet, silindirler standart ölçüde üretilir ve kilit gövdesi kalırken yalnızca silindir değiştirilebilir. Anahtar kaybında veya taşınma sonrası bu en pratik çözümdür. Silindir sınıfını (kırılma ve kopmaya karşı dayanım) ihtiyaca göre seçebilirsiniz.
Kanat içi dolgu ve çevre fitili birlikte çalıştığında belirgin fark yaratıyor. Ancak yalıtımın büyük kısmını fitilin doğru ayarlanmış olması sağlıyor: dolgusu iyi ama fitili boşluk bırakan bir kapı beklenen performansı vermiyor. Montaj sonrası fitil ayarını biz yapıyoruz, yıllar içinde yıprandığında değiştirilmesi gerekiyor.
Sertifikalı yangın kapısı, belirli bir süre alev ve duman geçişini sınırladığı test edilmiş bir sistemdir ve ancak o sistemin parçası olarak temin edilir. “Benzeri” bir imalat yangın kapısı yerine geçmez ve denetimden geçmez. Yönetmelik gereği yangın kapısı isteniyorsa bunu sertifikalı ürün olarak planlıyoruz; kendi imalatımızı yangın kapısı diye sunmuyoruz.
Kullanım ve yönetmelik birlikte belirliyor. Daire girişlerinde genellikle içe, kaçış yolu üzerindeki kapılarda ise kaçış yönüne (dışa) açılması gerekiyor. Ayrıca kapının önünde ve arkasında kalan boşluk da belirleyici: dar bir sahanlıkta dışa açılan kapı geçişi kapatabiliyor. Keşifte yerinde karar veriyoruz.
Olabilir; metal gövde üzerine ahşap görünümlü kaplama uygulanıyor. Gerçek ahşabın görüntüsünü, onun bakım yükü olmadan veriyor: çatlamıyor, vernik istemiyor ve dış kapıda güneşten gerçek ahşap kadar etkilenmiyor. Renk ve doku seçenekleri var.
Standart ölçülerde ve sade yüzeyde süre kısa; çünkü gövde ve donanım standart. Ölçü alındıktan sonra imalat, yüzey işlemi ve montaj sırasıyla ilerliyor. Camlı veya özel renkli seçeneklerde süre biraz uzuyor. Kesin süreyi ölçü sonrası teklifle birlikte veriyoruz.
11Sorular
Çelik Çatı
Aynı açıklığı çok daha hafif geçer; bu hem temele binen yükü azaltır hem de mevcut bir yapının üstüne çatı eklenebilmesini mümkün kılar. Üretimin büyük kısmı atölyede yapıldığı için sahadaki süre kısalır. Cıvatalı birleşimle kurulduğunda ise gerektiğinde sökülüp taşınabilir.
Bu soruya tek bir rakamla cevap vermek doğru olmaz, çünkü açıklık tek başına yeterli bilgi değil: bölgenin kar yükü, yapının yüksekliği ve çatının üstünde taşınacak ek yük de hesaba giriyor. Açıklığı ve konumu yazın, o proje için hangi taşıyıcı tipinin uygun olduğunu söyleyelim.
Yalıtım gerekiyorsa sandviç panel tek adımda hem kaplama hem yalıtım sağlar; depo ve soğutulan hacimlerde tercih sebebidir. Yalıtım gerekmeyen açık yapılarda (otopark, yükleme rampası, saçak) trapez sac hem daha ekonomik hem daha hızlıdır. Trapez altına sonradan yalıtım eklenebilir, ancak bu iki ayrı iş kalemi demektir.
Çoğu durumda evet; villalarda su yalıtımı sorununu kökten çözdüğü için sık yaptığımız bir iş. Belirleyici olan yeni yükün mevcut kolon aksına oturup oturmadığı. Keşifte varsa yapının aks planını istiyoruz, yoksa kolon yerleşimini yerinde ölçüyoruz.
Yalıtımsız tek kat sacda, iç ve dış sıcaklık farkının yüksek olduğu yapılarda olur; sacın altında su damlacıkları belirir. Bu bir su sızıntısı değil, yoğuşmadır ve yalıtım katmanı ya da yoğuşma önleyici keçeli sac ile çözülür. Hangi çözümün gerekeceği yapının kullanımına bağlıdır — bunu keşifte konuşuyoruz.
Çatının altında geçiş, giriş kapısı, otopark veya komşu parsel varsa gereklidir. Düzgün yüzeyli kaplamalarda biriken kar, çözülme sırasında blok hâlinde kayar; kar tutucu bunu parçalayarak kontrollü erimesini sağlar. Eğim arttıkça önemi artar.
Süreyi belirleyen şey sahadaki montaj değil, atölyedeki hazırlık ve onay aşamasıdır. Ölçü alındıktan sonra proje çizilir, onaylanır, kesim ve kaynak yapılır, yüzey işlemi uygulanır; sahada yalnızca montaj kalır. Kesin süreyi açıklık, kapsam ve yüzey işlemi belirlediği için teklifle birlikte veriyoruz.
İkisi birbirinin alternatifi değil, çoğu zaman birlikte kullanılır: galvaniz metali korozyona karşı korur, boya hem görünümü hem ek bir bariyeri sağlar. Dış ortamda kalacak ve nem alan yapılarda galvanizli taşıyıcı öneriyoruz; kapalı hacimde kumlama, astar ve toz boya çoğu durumda yeterli oluyor.
12Sorular
Kutu Profil Çatı
Makaslı sistemde açıklığı üçgen makaslar geçer, üstüne aşık gelir, kaplama aşığa bağlanır — üç katman vardır. Kutu profil sistemde taşıyıcı çerçeve tek katmanda hem açıklığı geçer hem kaplamayı tutar. Bu, orta ve küçük açıklıklarda daha hafif ve daha sade bir sonuç verir; açıklık büyüdükçe makaslı sistem ekonomik olarak öne geçer.
Tek bir eşik rakamı vermek doğru olmaz, çünkü açıklığın yanında kar yükü, kolon sayısı ve örtünün ağırlığı da hesaba giriyor. Pratikte sundurma, otopark ve teras ölçeğindeki işlerde kutu profil neredeyse her zaman doğru seçim; depo ve hangar ölçeğine çıkıldığında kafes kiriş öne geçiyor. Ölçünüzü gönderin, her iki çözümü de hesaplayıp hangisinin daha az çelikle çıktığını söyleyelim.
Konsol çözümle bir tarafı kolonsuz bırakmak mümkündür. Bedeli, ankraja binen yükün konsol boyuyla birlikte hızla artmasıdır; ankrajın oturduğu yüzeyin betonarme olması ve yeterli kalınlıkta olması gerekir. Keşifte yüzeyi kontrol etmeden konsol sözü vermiyoruz.
Tek kat trapez sac, doğrudan yağmur alan yüzeylerde belirgin ses yapar. Bu, yatak odası veya oturma alanının üstündeki örtülerde rahatsız edici olabilir. Sandviç panel, gövdesindeki yalıtım katmanı sayesinde sesi belirgin biçimde düşürür; polikarbonat ise ikisinin arasındadır. Örtü seçerken bu başlığı mutlaka konuşuyoruz.
Uçları kapatılmışsa hayır. Kutu profilin iç yüzeyi dış ortama kapalıdır; sorun, açık bırakılan uçlardan ve delinen noktalardan su girmesiyle başlar. İmalatta profil uçları kapak veya kaynakla kapatılır, delme gereken noktalarda kenar sızdırmazlığı sağlanır.
Lamelli veya açık bir üst örtüyü sonradan tamamen kapatmak, rüzgâr ve kar yükünü belirgin biçimde artırır. Taşıyıcı baştan bu ihtimale göre hesaplanmışsa sorun olmaz; hesaplanmamışsa yapı zorlanır. İleride kapatma ihtimaliniz varsa bunu keşifte söyleyin, kesiti ona göre seçelim.
Otopark sundurmasında aracın antenine ve açık bagaj kapağına, giriş kanopisinde ise kapının açılımına göre belirlenir. Fazla alçak bir örtü kullanımı sınırlar, fazla yüksek olan ise yağmuru yandan almaya başlar ve koruma işlevini kaybeder. Keşifte bu iki sınır arasında bir değer seçiyoruz.
Evet, elektrostatik toz boya RAL kartelasındaki renklerde uygulanıyor. Cepheyle uyum için genellikle doğrama rengiyle aynı tonu veya bir ton koyusunu öneriyoruz. Renk seçimi ömrü etkilemez; ömrü belirleyen şey kumlama ve astarın atlanmamış olmasıdır.
13Sorular
Kenet Çatı
Trapez sac vidayla sabitlenir; her vida, su yüzeyinde bir delik demektir ve sızdırmazlık contaya bağlıdır. Kenet çatıda paneller birbirine kıvrılarak kilitlenir, sabitleme klipsi kıvrımın içinde kalır ve su yüzeyi hiçbir noktada delinmez. Ayrıca kenet panel genleşme hareketini yapabilir; vidalı panel yapamaz.
Kenetin öne çıktığı yer tam olarak burasıdır. Çift kat kenet, trapez sacın çalışamayacağı düşük eğimlerde sızdırmazlığı sağlar. Yine de her eğimde çalıştığı anlamına gelmez; mevcut eğiminizi ölçüp hangi kenet tipinin uygun olduğunu söylüyoruz.
Hayır. Panel, aralıklarla yerleştirilmiş klipslerle taşıyıcıya mekanik olarak bağlıdır; kıvrım kapatıldığında bu bağlantı kilitlenir. Rüzgâr yükü hesaba girer ve klips aralığı buna göre sıklaştırılır. Kıyı ve yüksek kotlu açık arazi gibi rüzgâr etkisinin yüksek olduğu konumlarda aralık baştan daha sık planlanır.
Boyalı galvaniz çelik, maliyet–dayanım dengesi açısından en yaygın seçim. Alüminyum daha hafiftir ve korozyona daha dirençlidir; deniz kenarına yakın konumlarda öne çıkar. Çinko ve bakır ise zamanla patina oluşturarak yüzeyi değiştiren, mimari tercih olarak seçilen malzemelerdir ve maliyet sınıfları belirgin biçimde yukarıdadır.
Duruma göre. Mevcut kaplamanın sökülüp sökülmeyeceği, altındaki taşıyıcının durumu ve eğimin uygunluğu keşifte kontrol edilir. Bazı durumlarda mevcut yüzeyin üstüne sürekli altlık kurup kenet uygulamak mümkün olur; bazı durumlarda mevcut kaplamanın sökülmesi gerekir. Bunu yerinde görmeden söylemiyoruz.
Takılabilir, ancak yüzey delinmeden. Kenet kıvrımına kelepçelenen özel bağlantı parçaları vardır; güneş paneli taşıyıcıları da bu yöntemle bağlanır. Çatıya vida atmak, sistemin sızdırmazlık mantığını doğrudan bozar.
Altında sürekli altlık (ahşap/OSB) varsa ses belirgin biçimde düşer. Doğrudan aşık üstüne uygulanan ve altı boş kalan çatılarda ise tek kat metal kaplamanın doğal sesi duyulur. Yaşam alanının üstündeki çatılarda sürekli altlık ve yalıtım katmanı öneriyoruz.
Evet ve düz yüzeyli olduğu için çoğu zaman gereklidir. Kenet yüzeyinde biriken kar, çözülme sırasında blok hâlinde kayabilir; altında giriş, geçiş veya otopark varsa kar tutucu şarttır. Kıvrıma kelepçelenerek bağlanır, yüzey delinmez.
14Sorular
Dış Cephe Kompozit
Kompozit panel, iki ince alüminyum katmanın arasına bir çekirdek sıkıştırılarak üretilir; bu yapı, kalın alüminyum levhanın yüzey etkisini çok daha hafif ve ekonomik biçimde verir. Kalın alüminyum levha daha rijittir ama hem ağırdır hem maliyetlidir ve geniş yüzeylerde dalgalanmaya daha yatkındır.
Panelin çekirdeğine bağlı. Standart polimer çekirdekli paneller ile mineral dolgulu paneller farklı yangın sınıflarındadır ve bina yüksekliği ile kullanım sınıfı hangisinin kullanılacağını belirler. Bu bir tercih meselesi değil, uyulması gereken bir kısıttır; keşifte binanın yüksekliğini ve kullanımını sorup buna göre öneriyoruz.
Çoğu durumda evet; kompozit cephenin en yaygın kullanım alanlarından biri cephe yenilemedir. Belirleyici olan duvarın ankraj yükünü taşıyıp taşımadığı. Betonarme ve dolu tuğla duvarlar sorun çıkarmaz; gaz beton ve yıpranmış duvarlarda ankraj tipi değişir veya ayrı bir taşıyıcı çözüm gerekir. Bunu keşifte kontrol ediyoruz.
Aynı uygulama içinde planlanabiliyor. Duvar ile kaplama arasına yalıtım levhası ve üstüne havalandırma boşluğu bırakılıyor. Bu kurgunun ek faydası, yalıtımın yağmur ve güneşten korunması; dıştan mantolamaya göre yalıtım katmanının ömrü uzuyor. Yalıtım kalınlığı alt konstrüksiyon derinliğini belirlediği için baştan karar verilmesi gerekiyor.
Doğru kurulmuş bir sistemde hayır. Metal genleşir ve kasetler bu hareketi yapabilecek toleransla asılır; derz aralığı zaten bu hareket için bırakılır. Derz kaçması genellikle alt konstrüksiyonun şakulsüz kurulmasından veya ankraj sıklığının yetersiz olmasından kaynaklanır, panelden değil.
Evet, PVDF boyalı yüzeyler düz renk dışında metalik, ahşap ve taş desenli olarak da üretiliyor. Ahşap desenli kompozit, gerçek ahşabın bakım yükü olmadan benzer bir etki veriyor; güneş gören cephelerde renk kaybı riski gerçek ahşaba göre belirgin biçimde düşük.
Gizli bağlantılı sistemde görünmez; kasetler askı parçalarıyla bağlanır ve yüzeyde yalnızca derz çizgileri okunur. Vidalı sistem daha hızlı ve ekonomiktir ama yüzeyde düzenli bir vida ritmi oluşur. Hangisinin uygun olduğunu cephenin görünürlüğüne ve bütçeye göre birlikte kararlaştırıyoruz.
Süreyi cephe alanından çok iskele kurulumu, alt konstrüksiyon ve detay sayısı belirliyor. Kasetler atölyede CNC'de hazırlanıp sahaya ölçüsünde geliyor; sahadaki iş asma ve hizalama. Kesin süreyi cephe ölçüsü ve detay planı çıktıktan sonra teklifle birlikte veriyoruz.
15Sorular
Panel Çit
Hayır. Panel çit sınır belirler ve geçişi engeller, ama görüşü kapatmaz. Bahçenizin içini yoldan veya komşudan gizlemek istiyorsanız panjur çit ya da lamelli sistem konuşmamız gerekir. Bu ayrımı teklif aşamasında netleştiriyoruz.
Örgü tel gerilerek monte edilir ve gerginliğini zamanla kaybeder; sarkma ve gevşeme yaygın bir sorundur. Panel çit kendi başına rijit olduğu için germe gerektirmez, direklere takılır ve sabitlenir. Görüntü olarak da daha düzenli bir hat verir.
Evet. Eğimli arazide paneller kademe kademe indirilerek monte edilir. Panel kesilerek eğime uydurulmaz; kademe yüksekliği ve direk boyları eğime göre baştan hesaplanır. Böylece alt boşluklar kontrol altında kalır ve hat düzgün görünür.
Galvaniz + PVC kaplı panelde iki katmanlı koruma bulunduğu için dış ortamda uzun ömürlüdür ve boyanması gerekmez. Ömrü kısaltan şey malzeme değil, kaplamanın zedelendiği noktaların onarılmamasıdır. Kesin bir yıl sayısı vermiyoruz çünkü ömür konuma, iklime ve kullanıma göre değişiyor.
Standart uygulamada panelin altında bir miktar zemin boşluğu kalır. Küçük hayvan geçişini engellemek gerekiyorsa altına beton bordür yapılır veya panel zemine daha yakın monte edilir. Tarla, bahçe ve hayvan barınağı çevrelerinde bordürlü uygulamayı öneriyoruz.
Evet, bu yaygın bir uygulama. Direkler beton sokete alınmak yerine zemin flanşıyla duvar üstüne dübellenir. Duvarın bu yükü taşıyıp taşımadığı ve üst yüzeyinin düzgünlüğü keşifte kontrol edilir; yıpranmış veya ince duvarlarda ankraj çözümü değişir.
Evet. Hat üzerindeki yaya ve araç geçişleri için aynı seriden kapı imal ediyoruz; böylece kapı ile çit aynı renk, aynı dolgu ve aynı yüzey işlemine sahip oluyor. Araç kapısı sürgülü veya çift kanat olarak planlanabilir; hangisinin uygun olduğunu geçişin önündeki manevra alanı belirler.
PVC kaplı tipte evet; yeşil ve antrasit en sık tercih edilen tonlar, RAL kartelasından başka renkler de mümkün. Yalnızca galvanizli tipte yüzey metalik gri kalır ve boyanmaz — bu tipin tercih edilme sebebi zaten kaplamasız dayanımıdır.
16Sorular
Panjur Çit
Lamel aralığına ve dizilime bağlı. Standart aralıklı yatay veya dikey dizilimde karşıdan bakan göz içeriyi net seçemez ama tamamen kör bir yüzey oluşmaz. Tam kapama isteniyorsa çapraz (Z) dizilim kullanılır; bu tipte karşıdan görüş tamamen kapanır, hava ve ışık geçmeye devam eder.
Doğru hesaplanırsa çıkarmaz. Kapama oranı arttıkça yüzey rüzgârı tutar ve bu yük direğe biner; çözüm, direk kesitini ve temel derinliğini o yüke göre seçmektir. Panel çitle aynı direği kullanmak en sık yapılan hatadır ve ilk kuvvetli rüzgârda hattın yatmasıyla sonuçlanır. Keşifte konumun rüzgâr durumunu değerlendiriyoruz.
İkisi aynı işi yapmaz. Panel çit sınır belirler ve geçişi engeller, görüşü kapatmaz; uzun hatlarda metrekare başına en ekonomik çözümdür. Panjur çit görüş kontrolü sağlar ve bunun bedeli rüzgâr yükü ve daha güçlü taşıyıcıdır. Arsa çevrelemesinde panel, bahçe ve havuz çevresinde panjur öne çıkıyor.
Evet, bu yaygın bir uygulama; duvarı yükseltmeden görüş kontrolü sağlıyor. Belirleyici olan duvarın kalınlığı ve yapısı, çünkü rüzgâr yükü ankraj üzerinden duvarın üst yüzeyine biniyor. Betonarme ve dolu tuğla duvarlar sorun çıkarmaz; ince, boşluklu veya yıpranmış duvarlarda ayrı direk inmesini öneriyoruz.
Evet. Ahşap görünümlü kaplamalı alüminyum lamel, ahşabın görüntüsünü bakım yükü olmadan veriyor: çatlamıyor, yılda bir vernik istemiyor ve güneşte gerçek ahşap kadar renk değiştirmiyor. Gerçek ahşap lamel de yapılabilir, ancak güneş gören cephelerde düzenli bakım gerektirdiğini baştan söylüyoruz.
Lamel eklemek teknik olarak mümkün olsa da taşıyıcı buna göre hesaplanmadıysa sağlıklı olmaz; aralık kapandıkça rüzgâr yükü artar ve direk bu yükü taşımayabilir. İleride daha fazla kapatma ihtimaliniz varsa bunu keşifte söyleyin, direk kesitini baştan ona göre seçelim.
Evet ve bunu öneriyoruz. Kapı ile çit aynı lamel kesiti, aynı aralık ve aynı yüzey işlemiyle üretildiğinde giriş bütün hattın parçası gibi okunur. Farklı yerlerden alınan kapı ve çit, renk ve doku olarak neredeyse hiçbir zaman birebir tutmaz.
Kullanılabilir, ancak lamel aralığı hava debisini kısmayacak biçimde seçilmelidir. Tamamen kapalı bir gizleme paneli dış ünitenin verimini düşürür ve cihazın ömrünü kısaltır. Bu uygulamalarda açık aralıklı dizilim ve cihazla panel arasında yeterli mesafe bırakıyoruz.
17Sorular
Çelik Konstrüksiyon
Doğrudan karşılaştırma yanıltıcı olur; hangisinin ucuz olduğu açıklığa, kata ve süreye bağlı. Geniş açıklıklı tek katlı yapılarda çelik hem daha hafif hem daha hızlıdır ve genellikle öne geçer. Çok katlı ve küçük açıklıklı yapılarda betonarme rekabetçi kalabilir. Süreyi de hesaba katmak gerekir: erken açılan bir depo, kira veya üretim geliri açısından ayrı bir kazanç demektir.
Süreyi sahadaki montaj değil, ondan önceki iki aşama belirler: statik proje ve onay, ardından atölyedeki kesim, kaynak ve yüzey işlemi. Montaj bu ikisine göre kısadır. Kesin süreyi açıklık, tonaj ve yüzey işlemi kapsamı belirlediği için teklifle birlikte veriyoruz; “haftasında biter” gibi bir cümle kurmuyoruz.
Kalıcı yapılarda statik proje bizim tarafımızdan hazırlanır ve onaysız imalata başlanmaz. Ruhsat ise yapının büyüklüğüne, arsanın imar durumuna ve belediyenin uygulamasına göre değişir; bu konuda kesin bilgi veremeyiz, belediyenizden teyit almanızı öneriyoruz. Ruhsat sürecinde gereken çizim ve hesapları sağlıyoruz.
Tek bir rakam vermek doğru olmaz, çünkü açıklığın yanında kar ve deprem yükü, yapı yüksekliği ve çatıya asılacak yük de hesaba giriyor. Portal çerçeve orta açıklıklarda, kafes kiriş geniş açıklıklarda öne çıkıyor. Açıklığı, konumu ve içeride ne yapılacağını yazın; hangi sistemin uygun olduğunu ve yaklaşık kolon yerleşimini söyleyelim.
Birleşimler bulonlu kurulduysa evet; bu, kiralık arsadaki yatırımlarda sık tercih edilen bir çözüm. Kaynaklı sistemde sökme pratik değildir. Taşıma ihtimaliniz varsa bunu baştan söyleyin — montaj biraz uzar ama yapı taşınabilir kalır.
Sonradan takmak çoğu zaman taşıyıcıyı güçlendirmeyi gerektirir, çünkü vinç yükü sadece ağırlık değil hareketli ve dinamik bir yüktür. Vinç ihtimali varsa keşifte söyleyin; kapasitesi ve raylarının yeri baştan hesaba katılırsa ek maliyet küçük kalır, sonradan eklenirse belirgin büyür.
Çelik yanmaz ama yüksek sıcaklıkta taşıma kapasitesini kaybeder. Yapının kullanımı ve yönetmelik gerektirdiğinde taşıyıcıya yangına dayanıklı boya veya kaplama uygulanır. Hangi koruma sınıfının gerektiğini yapının fonksiyonu belirler; bunu proje aşamasında konuşuyoruz.
Çelik, betonarmeye göre çok daha hafiftir ve deprem kuvveti kütleyle doğru orantılıdır — hafif yapı daha az kuvvet çeker. Ayrıca çelik sünek bir malzemedir, yani göçmeden önce şekil değiştirerek enerji yutar. Bunun şartı doğru hesap ve doğru birleşim detayıdır; sistemin avantajı, uygulamanın kalitesinden bağımsız değildir.
18Sorular
Asma Kat / Çekme Kat
Tek bir eşik rakamı vermek yanıltıcı olur, çünkü belirleyici olan üç yüksekliğin toplamıdır: altta ne geçecek, döşeme ne kadar kalınlık alacak, üstte ne yapılacak. Altta yalnızca insan geçecek ve üstte depolama olacaksa daha düşük bir tavan yeterli olabilir; altta forklift, üstte ayakta çalışma varsa gereken yükseklik belirgin artar. Tavan yüksekliğinizi ve iki katta ne yapacağınızı yazın, olup olmadığını söyleyelim.
Serbest duran sistemde vermez; yapı kendi kolonlarıyla zemine oturur ve mevcut binaya yük bindirmez. Duvara mesnetli çözümde ise duvarın bu yükü taşıyabilmesi şarttır — betonarme ve dolu tuğla uygundur, gaz beton ve boşluklu tuğla değildir. Keşifte duvarı kontrol etmeden mesnetli çözüm önermiyoruz.
Evet, bu asma katın en sık tercih edilme sebeplerinden biri. Birleşimler bulonlu kurulduğunda yapı sökülüp başka bir yerde yeniden kurulabilir. Yeni yerin tavan yüksekliği ve zemini farklıysa bazı parçalar değişebilir, ama taşıyıcının büyük kısmı korunur. Taşıma ihtimaliniz varsa bunu baştan söyleyin.
Çoğu işte gerekmez. Taşıyıcı atölyede hazırlanıp sahaya monte edilmeye hazır gelir; sahadaki gürültülü ve tozlu iş sınırlı kalır. Yine de kolonların oturacağı bölgenin boşaltılması ve montaj sırasında o alanın güvenli hâle getirilmesi gerekir. Hafta sonu veya vardiya dışı çalışmak mümkün; planı birlikte kuruyoruz.
Taşıma kapasitesi baştan belirlenen bir tasarım kararıdır, sonradan ortaya çıkan bir özellik değil. Ofis, hafif depolama ve ağır depolama farklı sınıflardır ve kesitler buna göre seçilir. Üstte ne duracağını, ne kadar ağır olacağını ve noktasal mı yayılı mı olduğunu söyleyin; kapasiteyi ona göre kuralım ve kata görünür bir levhayla yazalım.
Döşeme tipine ve kiriş aralığına bağlı. Izgara sac hafiftir ama titreşimi daha çok iletir; kompozit sac + beton döşeme belirgin biçimde sessiz ve rijittir. Üstte ofis, altta üretim varsa kompozit döşeme öneriyoruz. Tersi durumda (altta ofis, üstte forklift) titreşim ayrı bir başlık olarak ele alınır.
Yapının kullanımına, alanına ve belediyenin uygulamasına göre değişir; bazı durumlarda tadilat ruhsatı gerekiyor. Bu konuda kesin bilgi veremeyiz, belediyenizden teyit almanızı öneriyoruz. Statik hesap ve uygulama çizimlerini biz hazırlıyoruz, süreçte gereken belgeleri sağlıyoruz.
Asma kat kaçış mesafesini ve merdiven ihtiyacını değiştirdiği için yangın yönetmeliği bu işte doğrudan devreye girer. Kaçış yolu, merdiven sayısı ve gerekiyorsa taşıyıcıya yangın koruması proje aşamasında ele alınır. Katın kullanımını baştan doğru anlatmanız bu yüzden önemli.
19Sorular
Çelik Ahır
Sayı sınırımız yok; belirleyici olan sayı değil, o sayının gerektirdiği açıklık ve işletme düzeni. Hayvan sayısını, cinsini ve nasıl çalıştığınızı (serbest durak mı, bölmeli mi, sağım nerede) yazın; yapı ölçüsü bu ihtiyaçtan çıkıyor. Önce metrekare konuşup sonra içine sığdırmaya çalışmak, sahada her gün rahatsız eden bir yapı bırakıyor.
Ahır içi, boyalı çeliğin rahat dayanacağı bir ortam değil: sürekli nem, amonyak ve gübre teması var. Boya tek başına bu ortamda birleşim noktalarından ve darbe alan yerlerden açılır, korozyon oradan başlar. Sıcak daldırma galvaniz metali kaplamakla kalmaz, kesilen ve çizilen yerlerde de katodik koruma sağlar. Maliyeti artırır ama yapının ömrünü belirleyen kalem budur.
Doğru geometriyle kurulmuş bir ahırda çoğu zaman gerekmez; hava yan cepheden girer, çatı eğimi boyunca yükselir ve mahya açıklığından çıkar. Bu akışın çalışması için mahya açıklığı, saçak yüksekliği ve eğim birlikte hesaplanır. Çok sıcak bölgelerde veya yoğun yerleşimde destekleyici fan eklenebilir, ama fan doğal akışın yerine değil yanına gelir.
İklime ve mevsime bağlı. Ilıman bölgelerde yan cephenin büyük kısmı açık bırakılır; soğuk bölgelerde ve kışın kapatılabilir perde sistemi kullanılır. Tamamen kapalı bir barınak havalandırmayı zorlaştırır ve nem içeride kalır. Bölgenizi söyleyin, hangi çözümün oturduğunu birlikte kararlaştıralım.
Çoğu durumda evet; mevcut yapının yanına bitişik bir çelik bölüm eklemek yaygın bir iş. Kritik olan iki yapının birbirinden bağımsız hareket edebilmesi ve birleşim noktasında suyun doğru yönetilmesidir. Mevcut yapıya yük bindirmemeyi tercih ediyoruz. Keşifte mevcut yapının durumunu ve kot farkını ölçüyoruz.
Barınak yapıları imar ve tarımsal yapı mevzuatına tabi; ayrıca hayvan başına alan ve havalandırma konusunda düzenlemeler var. Bu konularda kesin bilgi veremeyiz — belediyenizden ve il tarım müdürlüğünden teyit almanızı öneriyoruz. Statik hesap ve uygulama çizimlerini biz sağlıyoruz.
Süreyi proje ve atölyedeki hazırlık belirliyor, sahadaki montaj bunlara göre kısa. Kesin süreyi açıklık, alan ve yüzey işlemi kapsamı belirlediği için teklifle birlikte veriyoruz. Galvaniz süreci ayrı bir aşama olduğu için takvime onu da ekliyoruz.
Zemin betonu ve gübre kanalı ayrı bir iş kalemi; kapsam dâhilinde planlıyor ama uygulamayı işin bütününe göre kararlaştırıyoruz. Önemli olan zemin eğiminin ve kanal hattının taşıyıcı aksıyla çakışmamasıdır — bu ikisi birlikte çizilmezse kolon kanalın üstüne denk gelebiliyor.
20Sorular
Çelik Sera
Bizim asıl işimiz taşıyıcı iskelet ve onun imalatı. Örtü (PE film, polikarbonat, cam) ve iklimlendirme ekipmanı ayrı kalemler; kapsamda isterseniz birlikte planlıyoruz. Önemli olan örtü tipinin iskelet tasarlanırken bilinmesidir — cam ve film için profil detayı, aşık aralığı ve eğim farklı kurulur.
Sera içi sürekli yüksek nemli bir ortam ve yoğuşma suyu doğrudan profil üzerinde birikiyor. Boyalı çelik bu ortamda birleşim noktalarından, cıvata deliklerinden ve çizilen yerlerden açılır; korozyon oradan başlar ve genellikle gözden uzak yerlerde ilerler. Sıcak daldırma galvaniz kesilen ve çizilen noktalarda da koruma sağladığı için serada standart tercihimiz bu.
Hesaplanmazsa olur ve seranın en sık karşılaşılan hasar sebebi budur. Bölgenin kar yükü profil kesitini ve makas aralığını doğrudan belirler; gotik çatı biçimi karın kaymasını kolaylaştırdığı için kar yükü yüksek bölgelerde öne çıkar. Bu hesabı yapmadan iş almıyoruz.
Asabilirsiniz, ancak bu baştan bilinmesi gereken bir yüktür. Domates, salatalık ve biber gibi ürünlerde askı yükü dekara tonlarla ölçülür ve kalıcıdır. Hesaba katılmadan kurulmuş bir serada iskelet ilk ürün sezonunda sarkar. Ne yetiştireceğinizi keşifte söyleyin, kesiti ona göre seçelim.
Olmaz. Yazın içeride biriken sıcak ve nemli hava tahliye edilmezse sıcaklık bitki için kritik seviyeye çıkar ve mantari hastalık riski belirgin artar. Tepe ve yan havalandırma iskeletin parçasıdır, sonradan eklenen bir aksesuar değil. Manuel mi motorlu mu olacağı ölçeğe göre kararlaştırılır.
Blok sera bu iş için uygundur: yeni açıklık mevcut aksın devamına oturur ve oluk hattı uzatılır. Baştan büyüme ihtimali söylenirse uç makaslar buna göre seçilir ve ek çok kolay olur. Söylenmezse uç bölümün güçlendirilmesi gerekebilir. Tünel serada ise genellikle yeni tünel eklemek daha mantıklıdır.
Süreyi profil hazırlığı ve galvaniz süreci belirliyor; sahadaki montaj bunlara göre kısa. Kesin süreyi alan, sera tipi ve havalandırma kapsamı belirlediği için teklifle birlikte veriyoruz. Galvaniz ayrı bir aşama olduğu için takvime onu da ekliyoruz.
Statik hesap ve uygulama çizimlerini biz hazırlıyoruz; başvurularda gereken teknik belgeleri sağlıyoruz. Tarımsal destek programları ve ruhsat süreci ise il tarım müdürlüğü ve belediyenin uygulamasına göre değişiyor; bu konularda kesin bilgi veremeyiz, ilgili kurumdan teyit almanızı öneriyoruz.
21Sorular
Demir Doğrama
Yapıyoruz, ama dürüst olmak gerekirse çok küçük işlerde ölçü, imalat ve montaj için ayrı ayrı sahaya çıkmak maliyeti işin kendisinden büyük hâle getirebiliyor. Böyle durumlarda ya birkaç işi birleştirmeyi ya da parçayı atölyeden teslim almayı öneriyoruz. Ne istediğinizi yazın, yapılabilir mi ve nasıl mantıklı olur söyleyelim.
Teklifin çerçevesini çizmek için yeterli, imalata esas ölçü için değil. Boşlukların dört köşesi neredeyse hiçbir zaman eşit değildir; şakul, terazi ve kot farkı ancak yerinde görülür. Kâğıt üzerindeki ölçüyle üretilen bir parça ya sürter ya boşluk bırakır. Bu yüzden imalat ölçüsünü her zaman biz alıyoruz.
Parçanın nerede duracağına bağlı. İç mekânda kalacak işlerde astar + boya çoğu durumda yeterli. Dışarıda, nemli hacimde veya deniz kenarına yakın konumda galvanizli imalat öneriyoruz; galvaniz kesilen ve çizilen noktalarda da koruma sağladığı için orada ömrü belirleyen kalem oluyor. İkisi birlikte de kullanılabilir.
Ediyoruz. Sarkan kapı, kopmuş kaynak, paslanmış ayak ve bozulmuş menteşe gibi işler sık yaptığımız tamirler. Yerinde kaynak gerekirse o da mümkün. Ancak bazı durumlarda tamir, yeniden imalata yakın bir maliyete çıkıyor; böyle olduğunda bunu baştan söylüyoruz, tamir görünümlü bir iş yapıp kısa sürede geri gelmesini istemiyoruz.
Yapıyoruz; iç bölme, kapı ve vitrin çerçeveleri sık işlerimiz. Burada gönye ve düzlem kritik: şakulü tutmayan bir çerçevede cam ya oturmaz ya gerilir ve gerilen cam zamanla çatlar. Camı biz temin edebiliriz ya da siz temin edersiniz; ölçüyü çerçeve imal edildikten sonra veriyoruz ki cam birebir otursun.
Seçebiliyorsunuz; elektrostatik toz boya RAL kartelasından uygulanıyor. Parça mevcut bir doğramanın yanına gidiyorsa aynı tonu, tek başına duracaksa cephenin bir ton koyusunu öneriyoruz. Rengin ömürle ilgisi yok — belirleyici olan kumlama ve astarın atlanmamış olması.
Küçük ve orta işlerde süreyi belirleyen şey imalat değil, yüzey işlemi ve montaj planıdır. Ölçü alındıktan sonra çizim ve onay, ardından kesim–kaynak, sonra boya veya galvaniz, en son montaj. Kesin süreyi işin kapsamı belirlediği için teklifle birlikte veriyoruz.
Evet, montaj sırasında gereken ankraj, hizalama ve takviye kaynakları sahada yapılıyor. Ancak yerinde kaynak, atölye kaynağı kadar kontrollü bir iş değildir; bu yüzden tasarımı mümkün olduğunca atölyede biten ve sahada yalnızca birleştirilen parçalar üzerine kuruyoruz. Sahada kaynak gerektiren işler için ayrı bir başlığımız var.
22Sorular
Kaynak İşleri
Yapıyoruz. Parçanın taşınamadığı veya montajın ancak yerinde tamamlandığı işlerde saha kaynağı zaten tek yol. Yalnız şunu baştan söylüyoruz: sahada rüzgâr, nem, pozisyon ve erişim kısıtı devreye girdiği için aynı iş atölyeye göre daha uzun sürer ve daha dikkatli planlama ister. Yanıcı ortam varsa ateşli iş izni ve yangın tedbirleri de plana girer.
Çoğu zaman yetmez. Aynı yerden ikinci kez kopan bir birleşim, kaynak hatasını değil yük veya tasarım hatasını gösterir; aynı dikişi tekrarlamak aynı sonucu verir. Bu yüzden önce neden açıldığına bakıyor, gerekiyorsa takviye öneriyoruz. Sebep giderilmeden yapılan onarımı iş olarak almıyoruz.
Yapıyoruz; paslanmaz ve alüminyum için ayrı ekipman ve ayrı yöntem kullanıyoruz. Paslanmazda kritik olan iki şey var: kaynak bölgesindeki ısı izinin temizlenmesi ve karbon çelik takımıyla temas ettirilmemesi. Bunlardan biri bile atlanırsa malzeme, paslanmaz olduğu hâlde o bölgeden paslanabilir.
Gözle anlaşılmaz; dikiş yüzeyde düzgün görünse bile kök bölgesine işlememiş olabilir. Gözle muayene yüzey kusurlarını (gözenek, yanma oluğu, taşma) gösterir ama nüfuziyeti göstermez. Taşıyıcı ve kritik birleşimlerde tahribatsız muayene (penetrant, ultrasonik) talep edilebilir; bunu gerektiren işlerde biz de öneriyoruz.
Boya ve pas kaynak bölgesinden mutlaka sıyrılır. Üzerinde boya kalan bir yüzeye atılan dikiş gözenek yapar ve nüfuziyeti düşer; ayrıca yanan boya zehirli duman çıkarır. Bu temizlik işin görünmeyen ama atlanamayan kısmıdır ve süreye dâhildir.
Kaynaklanır ama iki şart var: kaynak bölgesindeki çinko sıyrılmalı ve ortam iyi havalandırılmalı — yanan çinko sağlığa zararlı duman çıkarır. Kaynak sonrası o bölgenin çinko koruması kaybolduğu için soğuk galvaniz veya uygun bir kaplamayla yeniden kapatılması gerekir; bu adım atlanırsa korozyon tam o noktadan başlar.
Dikişin kendisi genellikle işin en kısa kısmı; süreyi hazırlık, erişim ve dikiş sonrası işlemler belirliyor. Küçük bir onarım yarım gün sürebilir, aynı boyda bir iş yüksekte ve iskele gerektiriyorsa birkaç güne çıkabilir. Fotoğraf ve konum gönderin, yaklaşık süreyi söyleyelim.
Kaynakçı sertifikası ve kaynak prosedürü gerektiren işler var — özellikle basınçlı kap, taşıyıcı çelik ve belirli sanayi işleri. Böyle bir gereklilik varsa projede baştan söyleyin; hangi belgeye ihtiyaç olduğunu ve o kapsamda çalışıp çalışamayacağımızı net biçimde bildirelim. Yapamayacağımız bir kapsamı yapabilirmiş gibi almıyoruz.
23Sorular
Yangın Merdiveni
Bunu biz belirleyemeyiz. Gereklilik bina yüksekliği, kat sayısı, kullanım sınıfı ve kattaki kişi sayısına göre yönetmelikle belirleniyor; kesin cevabı itfaiye veya belediyenin ilgili birimi veriyor. Onlardan aldığınız belirlemeyle bize gelin, ölçüyü ve uygulamayı ona göre kuralım.
Hayır. Genişlik, basamak ölçüsü, sahanlık ve korkuluk yüksekliği yönetmelikten geliyor ve alan darlığı gerekçesiyle küçültülmüyor; küçültülürse merdiven yapılmış ama denetimden geçmez ve asıl işini görmez. Yer darsa çözüm ölçüyü kısmak değil, merdiven tipini değiştirmek: tek kollu düz yerleşim veya kolların farklı bölünmesi çoğu zaman sonuç veriyor.
Evet, çelik yangın merdiveninin en yaygın kullanımı bu. Merdiven atölyede hazırlanır, cepheye ankrajla bağlanır ve bina kullanımda kalmaya devam eder. Belirleyici olan cephenin ankrajı taşıyabilmesi — ankraj betonarme taşıyıcıya yapılır; dolgu duvara veya mantolamanın üstüne yapılmaz. Bunu keşifte kontrol ediyoruz.
Uygulanır ama ek detay ister: ankrajın yalıtım katmanını geçip betonarme taşıyıcıya ulaşması ve o noktada ısı köprüsünün çözülmesi gerekir. Mantolamanın üstüne dübellenen bir merdiven zamanla oynar ve yalıtımı da bozar. Bu detayı baştan planlıyoruz.
Yangın merdiveni yıllarca dış ortamda, yağmur ve kar altında duruyor ve çoğu zaman kimse üstüne bakmıyor. Boyalı çelikte korozyon birleşim noktalarından başlar ve gözden uzak kalır; ihtiyaç duyulduğu gün sağlam olması gereken bir yapıda bu kabul edilemez. Sıcak daldırma galvaniz, kesilen ve çizilen noktalarda da koruma sağladığı için standart tercihimiz.
Eder. Izgara (rögar) sac üzerinde su ve kar birikmez, kaymayı azaltır ve duman geçişine izin verdiği için dış merdivende tercih edilir. Baklavalı sac daha kapalı bir yüzey verir ve bazı kullanımlarda istenir. Hangisinin uygun olduğunu bina tipi ve yönetmelik birlikte belirliyor.
Süreyi proje onayı, atölye imalatı ve galvaniz süreci belirliyor; sahadaki montaj bunlara göre kısa. Bina kullanımdayken çalışılacaksa montaj planı da süreye giriyor. Kesin süreyi kat sayısı, tip ve ankraj koşulu belirlediği için teklifle birlikte veriyoruz.
Uygulama çizimini ve statik hesabı biz hazırlıyoruz. Yangın projesi ve onay süreci ise proje müellifi ve itfaiye ile yürütülüyor; o sürece gereken teknik belgeleri sağlıyoruz. Onaysız imalata başlamıyoruz — sonradan ölçü değişikliği istenen bir merdiven çoğu zaman yeniden yapılmak zorunda kalır.
24Sorular
Yangın Kapıları
Hayır. Yangın kapısı, kasa, kanat, dolgu, conta, menteşe ve kilitle birlikte test edilmiş ve bir dayanım sınıfı almış kapıdır. Kalın sacdan yapılmış bir çelik kapı bu testten geçmemişse yangın kapısı sayılmaz; yangında kenarlarından duman ve ısı geçirir.
Bunu biz belirleyemeyiz. Gereken sınıfı binanın kullanım sınıfı, yüksekliği ve kapının hangi iki bölümü ayırdığı belirliyor; bu yangın projesinde yazılıdır ve itfaiye onayından geçer. Projenizdeki sınıfla gelin, kapıyı ve donanımı ona göre belirleyelim.
E, kapının alev ve sıcak gazı geçirmeden bütünlüğünü koruduğu; I, kapının öbür yüzeyinin belirli bir sıcaklığın üstüne çıkmadığı anlamına gelir. 60 ise bunun dakika cinsinden süresidir. EI 30, EI 60, EI 90 aynı ölçünün farklı süreleridir.
Kaçış yolundaki kapılarda, kapıyı kullanacak kişilerin binayı tanımadığı ve kalabalık olabileceği yerlerde panik bar istenir. Personelin kullandığı teknik hacimlerde acil çıkış kolu yeterli sayılabilir. Hangisinin gerektiğini kullanım sınıfı ve yangın projesi belirliyor.
Takozla, iple veya kapatıcıyı sökerek hayır — yangın anında kapanmayan kapı işe yaramaz. Gün içinde açık durması gerekiyorsa yangın alarmına bağlı manyetik tutucu kullanılır: alarm geldiğinde kapıyı bırakır, kapatıcı kapıyı kapatır.
Kapının sınıfı test edildiği hâliyle geçerlidir. Kanada sonradan açılan cam, farklı gövdeli bir kilit veya sökülen conta, kapıyı test edilen yapıdan çıkarır. Camlı kapı gerekiyorsa baştan camlı olarak test edilmiş kapı seçilir.
Hayır. Kırmızı alışkanlıktan gelen bir tercih; kapı gri, antrasit, siyah veya istenen RAL renginde boyanabilir. Önemli olan kapının üzerinde veya yanında gerekli işaretlemenin bulunması.
Kapının hangi dayanım sınıfında test edildiğini, test edildiği ölçü aralığını ve donanımın — panik bar, kapatıcı, sıralayıcı — kapıyla birlikte test edilip edilmediğini yazılı isteyin. Bu bilgiyi vermeyen bir teklif, rengi ve fiyatı ne olursa olsun karşılaştırılamaz.
Cevabını bulamadığınız bir şey mi var?
Sorunuzu yazın; bilmiyorsak bilmediğimizi söyler, gerekiyorsa keşifte bakarız. Yapılamayacak bir işi yapılabilir gibi anlatmıyoruz.